1. Կետերի փոխարեն գրի՛ր համապատասխան ստորոգյալներ

1. Մարդիկ հաճախ երկնքին են նայում զմայլվում։
2. Մարդկանց մեծ մասը լուսինը տեսնում է ափսեի չափ թվալիս։
3. Հեռավորությունը սխալ է կատարվում մարդկանց կողմից չափվում։
4. Արևին նայելուց հետո երկար ժամանակ գունավոր օղակներ երևացին մնացին։
5. Իրականում լուսինը մեծ է հսկայական։
6. Աստղերի միջև հեռավորությունը լուսային տարիներ է չափվում։

2. Գրի՛ր համապատասխան ստորոգելին

1. Նկարում ամենահետաքրքիրը լուսնի կաթնագույն երանգն էր։
2. Նրա տեսած առարկան սիրուն պատկեր էր։
3. Մթության մեջ բոլոր առարկաները խավարած ստվերներ են։
4. Թռիչքի տևողությունը երկու ժամ էր։
5. Ջերմության աղբյուրը արևն է։
6. Դրա պատճառը Մարկն է։

3. Ընդարձակի՛ր նախադասությունները

1. Գեղեցիկ սև հագնված որդիներն անհանգստանում էին։
2. Քո մանկության լավագույն ընկերը արդեն գնացել է։
3. Հոգնած լեռնագնացների արշավախումբը վերադարձավ լեռներից։
4. Քո քնքուշ ու հուզիչ երգը գրավեց մարդկանց։
5. Ծանր թավշյա վարագույրը փակվեց։
6. Հետաքրքիր պատմություններ պատմող հյուրը խոսելով մոտեցավ։

Ավելացված բառերը պատասխանում են՝

• ինչպիսի՞,
• ո՞ր,
• ո՞ւմ,
• ինչի՞ հարցերին։

Դրանք կոչվում են որոշիչներ։

Աշխատանք ուղղագրությունից

1. Սխալներն ուղղի՛ր

Ա

Դարբին, երբ, լիրբ, հարբել, նուրբ, որբ, սուրբ, սրբել, ուրբաթ, փրփուր, երբեմներանգ։

Բ

Խաբել, խաբեբա, շաբաթ, համբերել, համբուրել, համբույր, շամփուր, ճամփա։

Գ

Աղբյուր, եղբայր, ողբալ, աղբանոց, թումբ։

Ա

Թարգմանել, կարգ, մարգարիտ, պարգև, արքա, քրթմնջալ, թարգմանություն, մարգարե։

Բ

Կարագ, թագավոր, ծագում, հոգի, ճրագ, օգնել, հագնել, սգավոր, նորոգել, մուգ, (կապույտ) ավազ։

Ուղղագրությունն այն կախարդական ոլորտն է, որտեղ մեկ տառի պատճառով “շամբուր” — ը դառնում է մի անհայտ զենք։

2. Սխալներն ուղղի՛ր

Ա

Արդար, դրդել, զվարթ, արդյոք, որդի, բրդել, կարդալ, երդում, արդյունք, արթնանալ, վաղորդյան, շքերթ, օրիորդ։

Բ

Ընդամենը, խնդիր, շանթահարել, ընդունել, կենդանի, ընդհանուր, դադար, օդանցք, անօդևան, բացօդյա։

3. Շարունակի՛ր բառաշարքը

Ասիա, Անգլիա, Բելգիա, խավիար, լաբորատորիա,
մատերիա, կենսաբանություն, Սիրիա, Իտալիա, ակադեմիա, պատմություն։

Մարդիկ բառերի մեջ «իա» են հավաքում այնպես, ինչպես հին նամականիշներ։

4. Ուղղագրական սկզբունքը և նոր բառեր

Բառաշարքը կազմվել է հնչյունափոխության սկզբունքով։

Օրինակներ՝

• անընթեռնելի
• համընդհանուր
• մեկընդմեջ
• ամենքինդեմ
• անհնազանդ
• տասնվեց

Կենսաբանություն

Կենսաբանություն

Կենսաբանություն

Մարսողական համակարգի կառուցվածք

Մարսողական համակարգը բաղկացած է բերանի խոռոչից, ըմպանից, կերակրափողից, ստամոքսից, բարակ և հաստ աղիներից։ Օժանդակ օրգաններն են թքագեղձերը, լյարդը և ենթաստամոքսային գեղձը։

Մարսողություն բերանի խոռոչում

Սնունդը մանրացվում է ատամներով և խառնվում թքի հետ։ Թքում գտնվող ամիլազ ֆերմենտը սկսում է օսլայի քայքայումը։

Մարսողությունը ստամոքսում

Սնունդը խառնվում է ստամոքսահյութի հետ։ Թթուն և պեպսինը քայքայում են սպիտակուցները։ Սնունդը դառնում է կիսահեղուկ զանգված։

Մարսողությունը աղիներում

Բարակ աղում ավարտվում է մարսողությունը և սննդանյութերը ներծծվում են արյան մեջ։ Հաստ աղում ներծծվում է ջուրը և ձևավորվում կղանքը։

Մարսողական գեղձեր՝ կառուցվածք և ֆունկցիա

Թքագեղձեր՝ արտադրում են թուք։
Լյարդ՝ արտադրում է լեղի, մասնակցում է ճարպերի մարսմանը։
Ենթաստամոքսային գեղձ՝ արտադրում է մարսողական ֆերմենտներ։

Սնման հիգիենա

Ուտել կանոնավոր։
Լվանալ ձեռքերը և սնունդը։
Խուսափել վնասակար սննդից։
Չչարաշահել քաղցր և յուղոտ սնունդը։
Պահպանել սննդի մաքրությունն ու ճիշտ պահպանումը։

Վիտամինների դերը

Վիտամինները կարևոր են օրգանիզմի նորմալ աշխատանքի համար։
A — տեսողություն։
B — նյութափոխանակություն։
C — իմունիտետ։
D — ոսկորներ։
E — բջիջների պաշտպանություն։
K — արյան մակարդում։

Когда я жил в Москве, я часто писал письма домой. Я написал письмо и пошёл гулять.

Мой брат 2 года изучал русский язык. Он уже хорошо изучил русский язык и может говорить по-русски.

Мы всегда вставали рано. Сегодня я встал поздно.

Мы много раз повторяли тему «Глагол». Недавно я ещё раз повторил её.

Мой друг часто рассказывал, как он жил и учился в Санкт-Петербурге. Вчера он рассказал, как он жил в Киеве.

Он спрашивал, где я живу. Он каждый день спрашивает, когда Давид вернётся.

Он часто покупал конверты на почте. Где вы купили учебник «Русский язык»?

1)Փոփոխականների տվյալ արժեքների դեպքում հարմար եղանակով հաշվե՛ք
միանդամի արժեքը.

ա) 2ab, երբ a = 3, b = 0.5 = 3

բ) 6xy, երբ x = 5/3, y =1/10, = 3/1

գ) 2abc, երբ a = 4, b = 1/7, c = 0,

դ) abac, երբ a = 5, b = 3, c = 7

2)Միանդամը գրել պարզ տեսքով.

ա) 1ac,

բ) 0xy5,

գ) 5c6d,

դ) ab1m,

ե) a5b(−3)c(−4),

զ) 12a1/3bc(−1/4)d:

3)Պարզե՛ք միանդամի կարգը.

ա) 5ab,

բ) 6xyz,

գ) ka2chka,

դ) het,

ե) -7aparan,

զ) 2erku։

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը).

Սեպտեմբերի մաթեմատիկական ֆլեշմոբ․

Կատարել եմ

1)Գտեք տառային արտահայտության արժեքը․

ա)a + b, երբ a = 1, b = 3 = 4

բ)a — b, երբ a = -2, b = 4 = -6

գ)2x — y, երբ x = 5, y = 6 = 4

դ)3x — 2y, երբ x = -1, y = -4 = -11

2)Լուծեք հավասարումը․

ա)3x — 5 = 0

3x = 5

x = 5/3

բ)7x — 4 = 0

7x = 4

x = 4/7

գ)7 — x = 0

x = 7

դ)5 — x = 0

x = 5

ե)18 — 10x = 0

10x = 18

x = 9/5

զ)15 — 7x = 0

7x = 15

x = 15/7

3)300գ զանգվածով առաջին համաձուլվածքը պարունակում է 40% անագ, իսկ 200գ զանգվածով երկրորդ համաձուլվածքը՝ 30% անագ։ Որոշեք այդ համաձուլվածքները իրար հետ ձուլելուց ստացված նոր համաձուլվածքում անագի պարունակության տոկոսը։

300 * 40 : 100 = 120

200 * 30 : 100 = 60

200 + 300 = 500

120 + 60 = 180

180 : 500 * 100 = 36

4)Ծառայողի աշխատավարձը 200000 դրամ էր։ Սկզբում այն բարձրացրին 30%-ով։ Որոշ ժամանակ անց նոր աշխատավարձը բարձրացրին ևս 20%-ով։ Որոշեք ծառայողի վերջնական աշխատավարձը։

20000 * 30 : 100 = 6000

20000 + 6000 = 26000

26000 * 20 : 100 = 5200

26000 + 5200 = 31200

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը).

1)300գ զանգվածով առաջին համաձուլվածքը պարունակում է 30% անագ, իսկ 200գ զանգվածով երկրորդ համաձուլվածքը՝ 40% անագ։ Որոշեք այդ համաձուլվածքները իրար հետ ձուլելուց ստացված նոր համաձուլվածքում անագի պարունակության տոկոսը։

300 * 30 : 100 = 90

200 * 30 : 100 = 80

200 + 300 = 500

90 + 80 = 170

170 : 500 * 100 = 34

2)Ապրանքի գինը 3000 դրամ էր։ Սկզբում այն իջեցրին 20%-ով։ Որոշ ժամանակ անց անց ստացված նոր գինը իջեցրին ևս 10%-ով։ Որոշեք ապրանքի վերջնական գինը։

3000 * 20 : 100 = 600

3000 — 600 = 2400

2400 * 10 : 100 = 240

2400 — 240 = 2160

1)Երկու քաղաքների հեռավորությունը 41կմ է։ Որքա՞ն է այդ քաղաքների հեռավորությունը քարտեզի վրա, եթե քարտեզի մասշտաբը 1:10000 է։

41 * 1000 = 41000

41000 * 100 = 4100000

4100000 : 10000 = 410

2)Առաջին ավտոբուսում 3 անգամ քիչ ուղևոր կար, քան երկրորդում։ Երբ կանգառում առաջին ավտոբուսից իջան 7 ուղևոր, իսկ երկրորդից՝ 25, երկու ավտոբուսներում ուղևորների քանակը հավասարվեց։ Սկզբում քանի՞ ուղևոր կար յուրաքանչյուր ավտոբուսում։

Առաջին ավտոբուսում = 9

 Երկրորդ ավտոբուսում = 27

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը).

1)Քարտեզի վրա երկու քաղաքների հեռավորությունը 6,3սմ է։ Որքա՞ն է այդ քաղաքների իրական հեռավորությունը, եթե քարտեզի մասշտաբը 1:10000000 է։

6,3 * 10000000 = 630km

2)Մեկ կիլոգրամ խնձորը 20 դրամով էժան է տանձից։ Հյութ պատրաստելու համար գնեցին 3կգ տանձ և 5կգ խնձոր։ Որքա՞ն էր յուրաքանչյուր մրգի արժեքը, եթե վճարեցին 660 դրամ։

660 — 60 = 600

600 : 8 = 75

75 + 20 = 95

1)Գտե՛ք արտահայտության արժեքը՝

ա)|2x — 6| — 2x , եթե x = 2 = -2

բ)|3x — 8| — 3x , եթե x = 2 = -4

գ)|6 + 4x| — 5x , եթե x = -3 = -9

դ)|7 + 5x| — 4x , եթե x = -2 = -5

2)Նկարում պատկերված է երկու հողակտոր՝ 1 : 50000 մասշտաբով։ Գտեք դրանց իրական չափերը, պարագիծը և մակերեսը։

6 * 50000 = 300000

2,25 * 50000 = 112500

3)Աստղանիշի փոխարեն դրե՛ք գործողության համապատասխան նշանը, որպեսզի ստացվի ճիշտ հավասարություն․

3/5 + 1/6 = 23/30

17/36 x 4/9 = 17/81 = 297/324

9/10 x 64/45 = 1,28

12/5 x 8/5 = 96/25

34/9 — 197/81 = 109/81

17/9 : 1/6 = 34/3

4)3,6 կգ բրինձը պարունակում է 2,7 կգ օսլա։ Որքա՞ն օսլա է պարունակում 2,2 կգ բրինձը։

3,6 — 2,7 = 0,9

3,6 : 0,9 = 4

2,2 * 25 : 100 = 0.55

Լրացուցիչ աշխատանք (տանը).

1)Ճանապարհի երկարությունը քարտեզի վրա 18 սմ է։ Գտեք քարտեզի մասշտաբը, եթե ճանապարհի իրական երկարությունը 720 կմ է։

1 : 4000000

2)4,5 տոննա շաքարի ճակնդեղը պարունակում է 2,9 տոննա շաքար։ Որքա՞ն շաքար է պարունակում 11,7 տոննա ճակնդեղը։

11,7 * 2,9 : 4,5 = 7,54

3)Շինարարական կազմակերպությունը գնեց 540000 հատ աղյուս։ Առաջին շաբաթը առաքեցին գնված աղյուսի 7/18-ը, երկրորդ շաբաթը 15%-ով ավելի առաջին շաբաթվա առաքածից։ Որքա՞ն աղյուս մնաց առաքելու։

54000 * 7/18 = 21000

21000 * 15 : 100 = 3150

21000 + 3150 = 24150

1)Գտե՛ք այն x թիվը, որի համար ճիշտ է հավասարությունը․

0,2 : x = 0,7 : 0,105

x = 0,03

6,8 : 0,5 = x : 0,3

6,8 * 0,3 : 0,5 = 4,8

x = 4,8

0,6/0,7 = x/3,5

x = 3

11,7/6,3 = 14,3/x

x = 7,7

2)Աղցանի պատրաստման համար օգտագործվեց 0,8 կգ միս, 0,35 կգ գազար, 0,55 կգ կարտոֆիլ, 0,65 կգ թթու վարունգ և 0,15 կգ ոլոռ։ Յուրաքանչյուրից քանի՞ տոկոս վերցրեցին աղցան պատրաստելու համար։

0,8 + 0,35 + 0,55 + 0,65 + 0,15 = 2,5

2,5 * 0,8 : 100 = 0,02

2,5 * 0,35 : 100 = 0,875

2,5 * 0,55 : 100 = 0,01375

2,5 * 0,65 : 100 = 0,01625

2,5 * 0,15 : 100 = 0,00375

3)Դպրոցում սովորում են 700 աշակերտ։ Վեցերորդ դասարանում սովորում են աշակերտների 10%-ը , նրանց 40%-ը տղա է։ Քանի՞ տղա և քանի՞ աղջիկ է սովորում վեցերորդ դասարանում։

700 * 10 : 100 = 70

70 * 40 : 100 = 28

70 * 60 : 100 = 42

4)Ուղղանկյան երկարությունը 35 սմ է, իսկ լայնությունը կազմում է երկարության 2/5 մասը։ Գտեք ուղղանկյան պարագիծը և մակերեսը։

35 * 2/5 = 14

35 * 2 + 14 * 2 = 98

35 * 14 = 525